iNet.mn дагах

Эрдэнэтийн цагаан тоосонд баяртай гэж хэлэх өдөр ойртжээ

Хавар, намрын салхитай өдрүүдэд Эрдэнэт хот орчимд цагаан тоос дэгдсэн байхтай олонтаа таарч байв. Үйлдвэрийн хот болохоор хүдэр олборлосон шороон овоолгоос тоос босдог байх гэж боддог байлаа. Үе үехэн салхиар “сэрдэг” тэрхүү цагаан тоос хаанаас гардаг, хүний эрүүл мэндэд, байгаль орчинд, мал амьтанд үнэхээр хор хөнөөл учруулдаг уу гэсэн асуултад хариулт авахыг зорилоо. Сүүлийн жилүүдэд цаг агаарын өөрчлөлтөөс шалтгаалж цагаан тоос зөвхөн хавар, намрын салхи ихтэй улиралд биш зун, өвөл ч дэгддэг болсон талаар Эрдэнэт хотынхон ярих болсон. Аймгийн холбогдох төрийн байгууллага болон Эрдэнэт үйлдвэрийнхэн цагаан тоосыг дарах чиглэлээр Дэд хөтөлбөр боловсруулан ИТХ-аар батлуулжээ. Уулын баяжуулах Эрдэнэт үйлдвэр баяжуулах технологиор хүдрээс зэс молибден гарган авч олборлодог. Олборлосон хүдрээс 2 хувийг метал хэлбэрээр ялган аваад үлдсэн 98 хувийг өөрсдийнх нь тогтсон нэршлээр Хаягдлын аж ахуй руу илгээдэг ажээ. Булинга буюу хатуу шингэн хэлбэрийн нийлмэлийг тусгай талбайд хуримтуулдгаас цагаан тоосны үүсэл эхэлнэ.
Үйлдвэр тэртээ 40 жилийн өмнө тухайн үеийн Зөвлөлтийн мэргэжилтнүүдийн зураг төслөөр барьж ашиглалтад оруулахдаа л Хаягдлын аж ахуй гэх нэршил тогтжээ. Угтаа бол Ашигт малтмалын хуулиар Үүсмэл орд гэж нэрлэх учиртай юм билээ.  Булингыг хаягдлын талбайд асгаад усыг нь 90 хүртэл хувиар шүүн авч үйлдвэрлэлийн хэрэгцээнд эргээд ашигладаг. Ингээд таван шат дамжлагаар буталж, нунтагласан хүдэр хатахаар салхитай үед цагаан тоос босдог юм байна. Уул уурхайн мэргжилтнүүдийн ярианаас үзвэл цагаан тоос босоод байгаа нарийн шороог кварцын элс гэж нэрлэдэг. Үйлдвэр ажиллаж эхэлснээс хойшхи 40 жилийн хугацаанд 800 гаруй сая тонн кварцын элс хуримтлагдсан гэсэн үг. Хаягдлын аж ахуй буюу үүсмэл ордын хуримтлал нэмэгдэж өндөрсөхийн хэрээр цагаан тоос босох давтамж нэмэгдэх болсон гэдгийг Эрдэнэт үйлдвэрийн Баяжуулах үйлдвэрийн дарга М.Отгон хэллээ.
Өнөөлдрийн байдлаар цагаан тоос босдог эх үүсвэрийн 70 хувийг дарж чаджээ. ИТХ-аас баталсан дэд хөтөлбөрийн хүрээнд энэ онд 80 хувь дарах зорилт дэвшүүлсэн ч 100 хувь дарахаар ажиллаж байгааг Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч бөгөөд ерөнхий инженер Т.Батмөнх ярилаа. Хүмүүсийн санааг зовоогоод байгаа цагаан тоосыг технологийн хувьд гурван аргаар дарж байгаа юм байна. Нэгд, булингыг дарагч бодистой барьцалдуулах замаар дэгдэмхий чанарыг нь багасгадаг ажээ. Хоёрт, тоос дарагч бодисыг устай холих аргыг нэвтрүүлжээ. Энэхүү технологиор цагаан тоос дарахын тулд тусгай техник захиалсан гэдгийг албаны хүмүүс хэллээ. Гуравт, үйлдвэрлэлийн технологийн аргаар хаягдлын талбайг усалж байна. Эдгээр аргуудыг нэвтрүүлснээр цагаан тоос дэгддэг 800 га талбайн 560-ыг дарж чаджээ.
Цагаан тоосыг бүрэн дарах эдгээр зорилтод эргэлзэх хүн мэр сэр байхыг үгүйсгэх аргагүй. Гэхдээ бодитой судалгаа, зорилт, хэрэгжүүлж байгаа алхмуудаас нь харахад цагаан тоосонд баяртай гэж хэлэх өдөр ойртжээ. Эрдэнэт үйлдвэрийнхэн энэ жил Байгаль орчин, ногоон хөгжлийн асуудал харицсан хэлтэс шинээр байгуулсан байна. Үүнээс гадна цагаан тоос дарах алба хэмээх шинэ нэгж байгуулж хүн хүч, тоног төхөөрөмжөөр хангах тал дээр онцгой анхаарч байгааг хэлсэн. Өнөөдрийн байдлаар Цагаан тоос дарах албанд 1.3 тэрбум төгрөгийн хөрөнгө оруулалт хийгээд байгаа тухай Байгаль орчин, ногоон хөгжлийн хэлтсийн дарга О.Эрдэнэтуяа ярилаа. Энэхүү хөрөнгийг тоос дарахад шаардлагатай бодис худалдан авах, тоног төхөөрөмжөөр хангахад зарцуулжээ.
Цагаан тоос хүний эрүүл мэндэд сөрөг нөлөө үзүүлсэн үү гэдэг асуулт зүй ёсоор гарна. Нүдээр харахад энэ нарийн тоос уушгийг баллаж байгаа даа гэх бодол хэнд ч төрөх байх. Эрдэнэт үйлдвэрийнхэн 2006 оноос эхлэн аймгийн холбогдох төрийн байгууллагуудтай хамтран нөлөөллийн бүсэд амьдарч байгаа хүмүүсийг хамруулсан 12 удаагийн үзлэг, шинжилгээ хийжээ. Ингэхэд цахиурын давхар ислээс шалтгаалсан уушги тоосчих өвчний тохиолдол илрээгүй гэж Эрдэнэт үйлдвэрийн эмнэлэг сувилал цогцолборын үйл ажиллагаа хариуцсан орлогч, их эмч Ж.Ганчимэг хэллээ. Шинжилгээг энэ нутагт дунджаар 28.6 жил амьдарсан хүмүүсийн хамруулсан гэдгийг тодотгосон. Товчхондоо бол цагаан тоос хүний эрүүл мэндэд сөрөг нөлөө үзүүлсэн гэх үндэслэл өнөөдрийг хүртэл тогтоогдоогүй ажээ. Гэхдээ шинжилгээгээр гарсан үр дүнд сэтгэл ханаад суух биш Нийгмийн эрүүл мэндийн үндэсний төвд хандаж нарийн шинжилгээ, дүгнэлт гаргуулахаар албан ёсоор хандаад байгаа юм байна.
Зөвлөлтийн мэргэжилтнүүд үйлдвэрийг анх байгуулах, төлөвлөхдөө хаягдлаас босох цагаан тоосыг хэрхэн дарах талаар тооцоолол хийгээгүй байдаг. Нэмэлт хайгуулын үр дүнд Эрдэнэт үйлдвэр дахиад 60 жил ажиллах боломж бүрдсэн талаар Ерөнхий захирал Х.Бадамсүрэн өнгөрсөн онд хэлж байсан. Энэ ажлын хүрээнд Баяжуулах үйлдвэрийн ТЭЗҮ-г шинээр хийж байгаа бөгөөд хаягдлын асуудлыг хамгийн орчин үеийн технологиор шийдэхээр зорьж байгааг Эрдэнэт үйлдвэрийн Ерөнхий захирлын нэгдүгээр орлогч, ерөнхий инженер Т.Батмөнх хэллээ. Ямартай ч Эрдэнэт хотынхны санааг зовоосон цагаан тоосны дэгдэлтийг ирэх жил гэхэд бүрэн дарахаар ажиллаж эхэлжээ. Ажил саадгүй энэ эрчээрээ урагшилбал цагаан тоосонд баяртай гэж хэлэх өдөр ойрхон болжээ.скачать dle 12.0
70 Сэтгэгдэл

70 сэтгэгдэл

  1. hermes bags

    2019/09/24 16:09:46

    I wish to get across my appreciation for your generosity supporting men and women who must have help on this particular concept. Your very own commitment to getting the message all over appeared to be quite productive and has always encouraged some individuals just like me to reach their pursuits. Your entire important tutorial implies a great deal to me and far more to my office colleagues. Warm regards; from everyone of us. hermes bags http://www.hermes-handbags.us.org

  2. curry 4

    2019/09/26 10:09:50

    I wanted to compose a simple message to thank you for some of the remarkable concepts you are writing at this website. My prolonged internet lookup has at the end been paid with reputable information to talk about with my contacts. I would repeat that many of us website visitors actually are undeniably blessed to be in a perfect network with very many outstanding people with insightful concepts. I feel rather lucky to have encountered your entire website and look forward to some more amazing times reading here. Thanks once again for everything. curry 4 http://www.curry4.net

  3. vapormax

    2019/09/28 04:09:32

    I'm writing to let you be aware of what a exceptional discovery my friend's daughter gained reading your web page. She discovered plenty of details, which included what it's like to have a marvelous teaching character to make many people easily know just exactly several multifaceted issues. You really did more than readers' expectations. Thank you for presenting such useful, trusted, explanatory and as well as cool guidance on the topic to Evelyn. vapormax http://www.vapormax.org.uk

  4. supreme

    2019/09/29 22:09:51

    My wife and i got thankful when Albert could finish up his research through the ideas he received using your web pages. It is now and again perplexing just to always be giving out steps that a number of people have been trying to sell. And we all understand we need the writer to thank for this. Most of the explanations you've made, the easy blog navigation, the friendships you assist to promote - it's got everything impressive, and it is letting our son in addition to us believe that that concept is pleasurable, which is certainly exceptionally fundamental. Many thanks for everything! supreme http://www.supremeclothingonline.us.org

  5. balenciaga shoes

    2019/10/01 06:10:43

    I must express thanks to you for bailing me out of this type of condition. After looking throughout the search engines and finding ideas that were not powerful, I thought my entire life was over. Living devoid of the solutions to the issues you have fixed through your entire report is a serious case, as well as the ones which could have in a wrong way affected my entire career if I hadn't come across your web page. That mastery and kindness in touching every part was excellent. I am not sure what I would've done if I had not come upon such a stuff like this. It's possible to now look forward to my future. Thanks very much for this impressive and results-oriented help. I won't be reluctant to propose your site to any individual who will need support on this matter. balenciaga shoes http://www.balenciaga-shoes.us

  6. balenciaga

    2019/10/02 01:10:20

    I precisely had to thank you very much yet again. I do not know what I could possibly have worked on in the absence of those suggestions provided by you regarding this concern. It became the daunting setting in my opinion, nevertheless looking at this specialised tactic you dealt with it took me to weep over happiness. I will be grateful for the work and then hope you recognize what a powerful job that you're carrying out teaching many others via your web site. Most likely you haven't got to know any of us. balenciaga http://www.balenciaga.us.com

  7. balenciaga shoes

    2019/10/03 10:10:58

    Thank you a lot for providing individuals with such a special chance to read critical reviews from this web site. It is often so terrific and jam-packed with fun for me and my office co-workers to search your site the equivalent of 3 times every week to study the new stuff you have got. And lastly, we're certainly astounded with the striking pointers you serve. Selected 2 facts in this article are undeniably the most effective I've ever had. balenciaga shoes http://www.balenciaga.us.com

  8. jordan shoes

    2019/10/05 00:10:04

    I would like to convey my respect for your kindness giving support to people that absolutely need help on your situation. Your personal commitment to passing the message all through appeared to be remarkably beneficial and have continuously empowered professionals just like me to get to their endeavors. Your personal warm and helpful useful information signifies a whole lot a person like me and especially to my office colleagues. Best wishes; from all of us. jordan shoes http://www.air-jordanshoes.us.org

  9. nike shox for women

    2019/10/06 06:10:01

    I enjoy you because of all of the effort on this website. My aunt take interest in conducting internet research and it's obvious why. My partner and i know all relating to the powerful mode you render good tips and tricks through this web blog and as well as strongly encourage contribution from some others on the content plus my simple princess is always being taught a great deal. Take advantage of the remaining portion of the year. Your doing a fantastic job. nike shox for women http://www.nike-shox.us.com

  10. jordan shoes

    2019/10/07 14:10:22

    I have to express my affection for your generosity giving support to visitors who have the need for assistance with this particular concept. Your real commitment to passing the solution around ended up being pretty practical and have continually enabled girls much like me to attain their endeavors. Your entire important useful information implies much to me and substantially more to my peers. Regards; from everyone of us. jordan shoes http://www.jordans.com.co

Сэтгэгдэл үлдээх

Энтерпрайзинг хөгжлийн хөтөлбөрийн 7н долоо хоногийн турш хэрэгжүүлсэн ба хаалтын үйл ажиллагаа боллоо

15/11/2019, 15:34

Сэлфи хийсэн Франц жуулчин Тайландын хүрхрээнээс унаж амиа алджээ

15/11/2019, 15:28

"Монголын үндэсний фронт" нэгдлийн жагсаал болно.

15/11/2019, 13:53

ҮСХ: 2.1 саяын орлоготой өрх 33 мянгаар нэмэгдэв

15/11/2019, 13:06

”ЧИНГИСИЙН ЦОМ” МОНГОЛ ТУУРГАТНЫ ХОЛИМОГ ТУЛААНЫ ” МGL-1 FIGHTING CHAMPIONSHIP 13″ ЗОХИОН БАЙГУУЛАГДАНА

15/11/2019, 10:41

Филиппин улс луйврын сүлжээ ажиллуулдаг Хятадын 312 иргэнийг нутаг буцаажээ

15/11/2019, 10:34

Д.Гарди: Монгол Улсад гадаад багш ажиллахаар ирэхдээ 4-5 шалгуурыг давах шаардлагатай

15/11/2019, 10:32

Монгол Улсын Үндсэн хуульд оруулах нэмэлт, өөрчлөлт батлагдлаа.

14/11/2019, 22:03

Маргаашаас төвийн 6 дүүргийн 27 сургуулийн бага ангийн сурагчдыг автобусаар зөөнө

14/11/2019, 13:23

Японы шинэ эзэн хаан өнөө шөнө Нарны эх дагинатай хамт зоог барьж хононо

14/11/2019, 13:02

Шүүхийн захиргааны 58 албан хаагч тангараг өргөлөө

14/11/2019, 13:01

Хуучирсан автомашиныг дахин боловсруулах эрхзүйг бүрдүүлнэ

14/11/2019, 12:59

Мөнгөө валютаар хадгалахыг сонгож буй иргэдийн тоо өсжээ

14/11/2019, 12:58

BTS хамтлагийн 21 цомог нэгэн зэрэг "iTunes" чартад жагслаа

14/11/2019, 12:50

Питер Пэн хүүхдийн мюзикл жүжиг дахин тоглогдож байна

14/11/2019, 12:47

"Жем Групп"-ийн “Спорт наадам” боллоо

13/11/2019, 16:39

"Хөгжлийн бэрхшээлтэй болон өндөр настай хүмүүсээ баян, ядуугаар нь ялгахгүй байранд оруулах саналыг тавьж байна"

13/11/2019, 14:37

Сүрьеэгийн эмч мэргэжилтнүүдийг чадавхжуулах арга хэмжээг тасралтгүй хэрэгжүүлж байна

13/11/2019, 14:25

ХАНАН ДУГУЙ буюу магад хамгийн сүүлчийн “МОНГОЛ НҮҮДЭЛЧИД” П.Баттулга

13/11/2019, 14:21

Түүхий нүүрс хадгалж хэрэглэсэн зэрэг зөрчлүүдийг илрүүлжээ

13/11/2019, 14:20

Үрээ гэсэн ээжийн хайр, тэсвэр тэвчээр бөхийх ёсгүй

13/11/2019, 14:18

Ази тивийн залуу боксчид аваргаа шалгаруулж байна

13/11/2019, 14:14

"Улсын төсвийн хөрөнгө оруулалтын төлөвлөлт, хяналтыг сайжруулахыг Сангийн сайдад зөвлөмөөр байна"

13/11/2019, 14:10

Боломжтой үедээ аялах биш, аялах боломжийг өөртөө гарга

12/11/2019, 15:48

Б.Баасандорж: Иргэний улсын бүртгэлийн мэдээллийн санд 86,000 орчим хаяг байдаг

12/11/2019, 15:38

Эхний 10 сард 61,069 суудлын автомашин импортолжээ

12/11/2019, 15:36

Иргэн Б.Болороо суултаа зогсоож байгаагаа хэллээ

12/11/2019, 15:35

ҮЛЭГ ГҮРВЭЛИЙН МӨРТ “ШАР ЦАВ”

12/11/2019, 11:56

12 мянган зүрх, эрч хүч, том жишиг-Т.Ариунаа

11/11/2019, 17:49

​Жагсаалын дараа хошууч генерал Б.Баярмагнай фронтын ажлаас хөндийрч байгаагаа мэдэгдэв

11/11/2019, 12:14

????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????

19/09/2018, 11:38

9/10/2018, 12:01

Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар

22/05/2019, 14:51

26/09/2018, 10:41

АНУ-ын шийдвэртэй холбоотойгоор алтны ханш буурч, нефтийн ханш өслөө

14/08/2019, 15:22

?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????

21/09/2018, 13:45

"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"

22/04/2019, 15:55

Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....

27/02/2019, 17:25

Гамшиг осол тохиолдсон үед Ард иргэдийн ирэх “Түр Цугаларах Талбай”-д

25/04/2019, 16:13

Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв

25/03/2019, 09:25

??? ??????? ????????? ???? ?????? ????????? ?????? ??????? ???

19/09/2018, 14:37

УИХ-ын даргаар Г.Занданшатарыг сонголоо

1/02/2019, 17:51

"Монгол бахархал" гэрэл зургийн үзэсгэлэнгээс

9/07/2019, 17:06

Миний харсан Энэтхэгчүүд

13/03/2019, 09:42

ЦАГИЙН САЛХИ СЭВЭЛЗҮҮЛСЭН "ЦАГИЙН ЗӨРҮҮ" ФОРУМ

17/04/2019, 12:19

“ХИГАШИКАВА ОЛОН УЛСЫН ГЭРЭЛ ЗУРГИЙН ФЕСТИВАЛЬ”-Д МОНГОЛ СУРАГЧИД ХОЁРДОХ ЖИЛДЭЭ ОРОЛЦОХ ГЭЖ БАЙНА

30/07/2019, 13:58

Хятаны хосгүй үнэт үзмэрүүдийг дэлгэнэ

26/06/2019, 13:30

“Бөмбөгөр ногоон театр” баримтат гэрэл зургийн цомгийн нээлт боллоо

6/03/2019, 17:19

Монгол, Их Британи улсын далбаатай галт тэрэг аялалд гарав

19/02/2019, 15:55

Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр

21/02/2019, 10:18

АНУ-ын шийдвэртэй холбоотойгоор алтны ханш буурч, нефтийн ханш өслөө

14/08/2019, 15:22

Уран уургач, бугуйлчдын тэмцээнээс....

27/02/2019, 17:25

Г.Батхүү агсаны амь насаа алдсан Төрийн ордны газар

22/05/2019, 14:51

Миний харсан Энэтхэгчүүд

13/03/2019, 09:42

9/10/2018, 12:01

????? ????????? SpaceX ????????? ????? ??????? ?????

19/09/2018, 11:38

"Монголыг чиглэсэн 100 мянган жуулчин агаарын тээврээс болж аяллаа цуцалдаг"

22/04/2019, 15:55

26/09/2018, 10:41

?.???????? ?????? ?????? ??????? ??????????? ???-?? ?????? ?????? ???????

21/09/2018, 13:45

Гамшиг осол тохиолдсон үед Ард иргэдийн ирэх “Түр Цугаларах Талбай”-д

25/04/2019, 16:13

“ХӨХ СУВД – 2019”

4/03/2019, 12:52

Гайхамшигт Антрактид Девен Строссын нүдээр

21/02/2019, 10:18

“Бөмбөгөр ногоон театр” баримтат гэрэл зургийн цомгийн нээлт боллоо

6/03/2019, 17:19

Хэвлэл мэдээллийн салбарын гэрэл зурагчид үзэсгэлэнгээ нээв

25/03/2019, 09:25

УИХ-ын даргаар Г.Занданшатарыг сонголоо

1/02/2019, 17:51

Бэлтгэл хошууч генерал Б.Баярмагнай: Медальон дурсгах нь цэргийн салбарт ихээхэн хөгжсөн соёл

15/03/2019, 12:37

Гэр бүлийн үнэ цэнийг мэдрүүлсэн урлан

26/02/2019, 16:04

???? ?????????? ?????

3/01/2019, 19:25

“Бүс ба зам” чуулга уулзалт

28/04/2019, 15:55

“Ялалт 70” хөшөөнд цэцэг өргөлөө

9/05/2019, 13:29